12 Nisan 2008 Cumartesi

Baby Sling ve Cevdet Eldemir


Sling ile ilgili yazmak istiyordum ama bir türlü vakit olmadı, aslında vakit olmadı demek de yanlış çünkü yaptığım işlerin fotoğraflarını koydukça " yapma Seda, kendini kandırma" diyorum. Biliyorum resmen tembellik bu herşeye vakit ayırıyorum da bir bloguma mı?
Herneyse slingimi hala kullanıyorum ve çooook memnunum. Hayatımı öyle çok kolaylaştırıyor ki... Özellikle acil yapmam gereken market alışverişlerinde poşetlerimi, bebek arabasını mı taşıyacağımı bilemediğim zamanlarda ve kısa mesafe yürüyüşlerinde.
Bazen anneler görüyorum sokakta kucaklarında bir bebek birde ellerinde tutmak zorunda oldukları küçük çocukları, ne büyük zorluk hatta işkence. İçimden bir ses git yanına anlat, göster, tarif et diyor. Tabi bana ne oluyorsa. (İşte birde böyle bir yanım var, herkese yardımcı olmaya çalışmak gibi.)
Keşke biri çıksa tv' de gösterse....Derya Baykal' ın proğramında mesela. Geçenlerde izlediğimde denk mi geldi yoksa genelde mi annelerin hayatını kolaylaştıracak fikirlerde veriyorlar bilmiyorum. Fikir; bebek yıkama önlüğü, yıkarken hem annenin üstü ıslanmıyor hemde yıkama sonrasında bir ucundan tutulduğunda bebek bornozu oluyor. Fikir güzelll... ama benim gibi temiz olmaz kaygısı taşıyanlara uymaz. Ben bebek küvetini bile kullanamadım (içime sinmedi) ki en güzelini aldığım halde. Ne oldu, banyo süsü oldu :))


Yine mevzuyu dağıttım. Slingimi çok sık kullandığım için ve arada giydiğim bazı kıyafetlerede uymuyor diye annemlere gittiğimde yine Çanakkale' deki Aynalı Çarşı' dan Cevdet Eldemir' in ipekli kutnularından bir tane aldım. İkincisini aldığım için de pazarlık yapayım dedim, girişi de " bak bu ikincisi" diye yapınca adam sordu " kızım sen bunlarla ne yapıyosun ki? "... (bu arada pazarlıkta hiç başarılı değilimdir, bu kezde olmadı.)
Eminim ki bu kumaşlar bu amaç için üretilmiş kumaşlar değillerdir, ama günümüzde kim ne için kullanabilir ki ?
Açıkçası ben üzülüyorum böyle güzelliklerin yok olup gitmesine, unutulmasına. Sentetik bir dünyada yaşıyoruz ve hızlı üretip, çabuk tüketiyoruz bari eskilerin kıymetini bilelim de onları değerlendirme yolları bulalım, yoksa herşey gibi bu güzel kumaşı da yakında müzelerde göreceğiz.
Kutnuları değerlendirmenin bence en iyi yolu sling olayı. Yazının sonunda belki bu kumaşlardan almak isteyen olur diye adres ve telefon numaralarını vereceğim ama ondan önce kutnu kumaşı ile ilgili birkaç şey paylaşmak istiyorum. Ben bu bilgileri çok önce Mardin sevdam yüzünden aldığım Güneydoğu Anadolu gezi rehberimde buldum ve derledim. ( Tembellik yapmazsam bir ara Mardin sevdamdan ve nasıl Mardinli olduğumdan bahsederim. )


Padişahın gözdesi kutnu kumaş...
Gök kuşağını renklerinin hakim olduğu, tezgah dokuması, işlemeli, parlak kumaşın adı Kutnu. 16 y.y itibaren Gaziantep' de dokunan kutnu kumaş padişahların ve alımlı giyinmek isteyen pek çok kişinin tercihi olmuş hatta öyle ki Avrupa ve Amerika' ya kadar ulaşmış haklı bir ünü varmış. Bir dönem İngilizlere istedikleri miktarda gönderilemeyince, kendi tezgahlarını kurup, dokumak istemişler ama boşa kürek çekmişler.
Günümüzde, Gaziantep' de bu kumaşı el tezgahında dokuyan tek isim Cevdet Eldemir. 6 yaşında bir ustanın yanına çırak olarak giren, uzun yıllar bu kumaşı dokuyan Cevdet Bey, aynı işin işletmeciliğini 35 yıldan fazla zamandır yapıyor. ( Kitap yayınlandığında 71 yaşındaymış)
Üretimi Gaziantep' e bağlı Arıl ve İbrahimli köylerindeki 60 tezgahta yapılan kutnu kumaşı dokumak nerdeyse iğneyle kuyu kazmak kadar zor. Önce bobinler halinde olan ip "devere" adı verilen dolaplarda çile haline getiriliyor ve kutnuculuğun en zor tarafı çilelerin boyanma faslı. İpler 100 derecelik kazanlarda kök boyayı emene kadar bekletiliyor. Kazandan çıkarılıp, sıkılan iplikler kuruduktan sonra dokuma sonrasında kopmaması için "mezekçi" denen kişilere gönderilerek düzeltiriliyor. Desenlerine göre taraklara geçirilen ipler artık dokumaya hazır oluyor.
Eskiden kumaşın tamamı ipekken günümüzde çözgüsü ipek, atkısı pamuk ipliği oldu. Böylesine zorlukla dokunan kutnunun eni 50 ila 60 cm arasında değişiyor ve çözgü sayılarına göre değişik isimler veriliyor.
Motorlu tezgah işi kutnu İstanbul' da Kapalıçarşı' da bulunabilir ama illa el tezgahında dokunan diyorsanız bu işte tek isim Cevdet Eldemir.
Adr: Bakır Han Kat:2 No:108 Gaziantep Tel: (0 342) 231 53 71

Baby slingi nasıl bağlayacağınızı gösteren videoları burdan izleyebilirsiniz.

1 yorum:

Kumdan Kale dedi ki...

merhaba. kumaşı aldıktan sonra dikim işlemine gerek var mı, öylece mi kullanıyorsunuz acaba? bir de ne kadara aldığınızı öğrenirsem sevinirim.